tumblr hit tracking tool

Archive for Eylül, 2010

Kimler doğum borçlanması yapmalıdır?

Herkes bir an önce doğum borçlanması yapmak için çabalıyor. Ücretsiz izin, doğum sonrasında çalışılmayan iki yıla kadar olan sürenin primini ödeme imkanı sağlıyor. Yani, doğum borçlanmasında tüm anneler için erken emeklilik söz konusu olmayabilir. Özellikle çalışmaya başladıktan sonra doğum yapan annelerin sadece gün sayısını artırır. Eğer bu durumdaki annelerin gün sayısı yeterli ise borçlanma yapmalarına gerek yoktur.

Okurumuz Faruk Gülmez de, “Eşim 21.05.1970 doğumlu ve 1987/4 tarihinde şu an çalıştığı kurumda stajyer olarak çalışmış. SGK’nın sayfasında işe başlama tarihi 1987/4 olarak gözüküyor. Hizmet dökümünde ise prim başlangıç tarihi 1988’in 3. dönemi olarak görünüyor. Eşimin sigorta başlangıç tarihi stajyer olarak başladığı tarih midir? 1988 tarihine göre eşim yaştan emekliliği 2015/5 tarihinde hak ediyor. Şayet bu süre içerisinde bir doğum yapsa doğumdan dolayı yasal izin sürelerinin peşine bir yılda ücretsiz izin alsa. Ücretsiz izinden sonra tekrar işe başlasa. Daha sonraki almış olduğu bu ücretsiz izini doğum borçlanmasına saydırıp işe başlangıç tarihini 1988/3. dönemden 1987/3. döneme çektirebilir mi?” diye soruyor.

Doğum borçlanmasıyla gün sayısı artmaktadır. Ayrıca, sigortalı olduğu tarihten önce doğum yapan kadınlarda doğum borçlanması sigorta başlangıç tarihini geriye götürmektedir.

Bu durumda eşinizin sigortalı olduğu tarihten önce doğumu yoksa sigorta başlangıç tarihi geriye gitmez. Bu tarihten sonra yapılacak doğumlarda borçlanma yapmanız halinde sadece gün sayısı artar.

Staj döneminde ödenen primlerin emekliliğe bir etkisi olmaz ve sigorta başlangıç tarihi olarak kabul edilmez. İlk defa normal sigortalı olarak çalışmaya başladığı 1988/3. dönemi esas alınacaktır.

Kusurlu işçinin işkazası
Okurumuz Çile Geçgel, “13.03.2009 tarihinde babam iş nedeniyle kullanmakta olduğu kamyonla trafik kazası geçirerek vefat etti.Şirketle görüştüğümüzde çıkan kaza raporuna göre babam yüzde 100 hatalı görüldüğünden herhangi bir tazminat hakkımızın olmadığını belirttiler.Sizce yapabileceğimiz herhangi birşey var mıdır?”

Sevgili okurum, kusuru olsa da iş kazasından dolayı işverenden maddi ve manevi tazminat talep edebilir ve SGK’dan işkazası nedeniyle sürekli iş göremezlik geliri (işkazası maaşı) alabilirsiniz. Ayrıca babanızın prim günü dul-yetim aylığı bağlanması için yeterli ise annenizle hak sahibi kardeşlerinize aylıkta bağlanacaktır.

Bağlı bulunduğunuz SGK müdürlüğüne acilen başvurun ve ölüm aylığı ile iş kazası nedeniyle sürekli iş göremezlik geliri bağlanması için başvurunuzu yapın. Bu olan iş kazası olarak bildirilmemişse SGK müfettişleri tarafından kaza da incelenecektir. Bu durumda müfettiş incelemesini müteakip maaş bağlanır. Ayrıca bir avukattan destek alarak maddi ve manevi tazminat davası açınız.

SGK yetim aylığı alanların ayrıldığı eşiyle yaşayıp yaşamadığını araştırıyor

Soru: Annem tam hatırlamamakla beraber 5 ya da 6 yıl önce babamla boşandı. Ve o günden beri annem anneannemden maaş alıyor. Annemle babam tekrar evlenmek istiyor. Sormak istediğim şu, annem çeyiz parası alabilir mi? Alabilirse ne yapmamız lazım? Bu arada anneannem SSK emeklisiydi. Senem TOSUN Cevap: Anneniz SSK emeklisi olduğu için, sadece anneannenizin Emekli Sandığı emeklisi olması halinde yetim aylığı alabilir.

Anneanneniz SSK veya Bağ-Kur emeklisiyse yetim aylığı alamaz. Şayet anneniz emekli olduğunu gizleyerek, SSK veya Bağ-Kur’dan yetim aylığı almışsa, annenizin emekli olduğunu tespit ettiklerinde, ödedikleri yetim aylıklarını kanuni faiziyle birlikte geri isterler. Bu açıdan çeyiz yardımı talebinde bulunurken bu hususu da göz önünde bulundurmanızda yarar var. Anneniz ve babanız ayrıldıktan sonra birlikte yaşamamışlarsa, anneniz evlendikten sonra evlenme cüzdanının bir örneğini ekleyeceği talep dilekçesi ile başvuruda bulunarak çeyiz yardımı alabilir. Ancak Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), ayrılan eşlerin tekrar evlenip çeyiz yardımı talebinde bulunduklarında, boşandıkları dönemde birlikte yaşayıp yaşamadıklarını araştırıyor. Birlikte yaşadıklarını tespit ettiğinde, hem ödedikleri yetim aylıklarını faiziyle birlikte geri istiyor, hem de savcılığa suç duyurusunda bulunuyor.

Ekim 2010’dan sonra da eşinizin üstünden sağlık yardımı alacaksınız

Soru: Hastalığımdan dolayı maalesef çalışamaz durumdayım. Eşim hemşire olarak özel bir hastanede çalışmakta olduğundan, eşimin üstünden sağlık yardımı alıyorum. Daha önce yeşil kart da dahil olmak üzere herhangi bir sosyal güvencem yoktu, ta ki evleninceye kadar. Evlendikten sonra eşimin SSK’sından faydalanmaya başladım. 1 Ekim’den sonra benim için ne değişecek? O zaman da eşimin üstünden sağlık yardımı alabilecek miyim? Serkan SEZER Cevap: 1 Ekim 2010’da tüm vatandaşların Genel Sağlık Sigortası kapsamına alınması sizi etkilemiyor. Çünkü, eşiniz açısından bakmakla yükümlü olduğu kişisiniz. Bundan dolayı, bu gün olduğu gibi 1 Ekim 2010’dan sonra da eşinizin üstünden sağlık yardımı alacaksınız.

Prim borcunuz silinmiştir

Soru: 1989’da iş yeri açtım. Bağ-Kur yaptırmadım. Beş ay sonra tutanak tutulup, Bağ-Kur numarası verdiler. 2002’de dükkanı kapattım. Bağ-Kur’a hiç para ödemedim. Bu tarihler içerisinde Bağ-Kur’um devam eder mi? Mert SARI Cevap: 30 Nisan 2008 itibarıyla Bağ-Kur’a 5 yıldan (60 aydan) fazla prim borcu olanların sigortalılıkları en son primi ödenen ay sonu, hiç prim ödemeyenlerin tescil tarihi itibarıyla durduruldu. 30 Nisan 2008’e kadar olan prim borçları silindi. Silinen borçlara ilişkin süreler sigortalılık süresi olarak değerlendirilmiyor. Ancak silinen prim borçları güncel değerleri üstünden ödenerek, sigortalılık süreleri tekrar kazanılabiliyor. 30 Nisan 2008 itibarıyla 5 yıldan fazla prim borcunuz olduğundan borcunuz silinmiştir. Ancak, silinen borcunuzu 2010 değerleri üstünden ödeyerek günlerinizi tekrar kazanabilirsiniz.

5975 gün prim ödeyip 58 yaşınızı doldurmanız gerek

Soru: 1975 gün sigorta primim var. İşe giriş tarihim 3 Mayıs 1999 olup, 10 Eylül 2004’te işten ayrıldım. Emekli olmam için kaç yıl prim ödemem lazım? Kaç yaşında emekli olabilirim? Berkcan KILINÇ Cevap: Emekli olmak için, 25 yıl sigortalılık süresi, 5975 gün prim ödeme ve 58 yaş şartlarına tabisiniz. 4048 gün daha prim ödeyerek, 1927 gün olan prim ödemenizi 5975 güne tamamlamanız şartıyla, 2033’te 58 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz.

Ara vermeden çalışarak prim ödüyorsanız sorun yaşamazsınız

Soru: 1954 doğumluyum. 1979’da SSK’ya girişim var. Çeşitli nedenlerle arada boşluk bulunuyor. İşsiz kaldığımdan dolayı prim gün sayımı tamamlayamadım. 2005’te kendi mühendislik şirketimi kurup, müdür olarak SSK’ya tekrar girişimi yaptırdım. Şu an yine SSK’ya prim ödemeye devam etmekteyim. 5000 prim gün sayısını doldurmak için 691 gün daha prim ödemek zorundayım. Yalnız, şirket ortağı olarak göründüğüm için benim normal olarak Bağ-Kur’lu olmam gerektiği söyleniyor. Ben nasıl emekli olabilirim? Kemal ÇEVİK Cevap: 2005’te şirketi kurduğunuzda ara boşluğunuz olmadan SSK’lı olarak devam etmişseniz sorun yok, SSK’dan emekli olabilirsiniz. Şirketi kurduğunuz tarihte sigortalı değilseniz, Bağ-Kur sigortalısı olmak zorunda olduğunuzdan SSK’ya fuzuli prim ödemiş durumdasınız. Ancak, daha önce Bağ-Kur’a kaydınız yoksa, 1 Ekim 2008’den sonra ara vermeden sigortalı çalışarak prim ödüyorsanız, bu tarihte yürürlüğe giren yeni yasa sizi kurtarıyor. Çünkü, 1 Ekim 2008’e kadar Bağ-Kur’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların sigortalılık hak ve yükümlülükleri 1 Ekim 2008’den itibaren başlatılıyor. Sonuç olarak 1 Ekim 2008’den itibaren ara vermeden sigortalı çalışarak prim ödüyorsanız ve emekli olana kadar da ara vermeden prim öderseniz, sorun yaşamadan SSK‘dan emekli olabilirsiniz.

Doğum borçlanması ile 4 yıl erken emekli olabilirsiniz

Soru: 10 Ocak 1963 doğumluyum. 1 Aralık 1997’den beri SSK’lıyım. 4400 gün prim ödemem var. 1978-1980-1982 yıllarında üç doğum yaptım. Doğum borçlanmasından faydalanabilir miyim? Ne zaman emekli olabilirim? Maaş ne zaman bağlanabilir? K.POYRAZ Cevap: En fazla iki doğum için borçlanma yapılabiliyor. Başlangıç tarihinizden önceki iki doğumunuz için borçlanma yapmanız halinde, başlangıç tarihiniz 4 yıl geri gider ve emekli olmak için, 25 yıl sigortalılık süresi, 5675 gün prim ödeme ve 50 yaş şartlarına tabi olursunuz. Borçlanmayla prim şartını yerine getirmiş olacağınızdan, borçlanmadan sonra prim ödemeseniz de, 20 yıllık sigortalılık sürenizi dolduracağınız 1 Aralık 2013’te emekli olabilirsiniz. Doğum borçlanması yapmazsanız, 1575 gün daha prim ödeyerek, 4400 gün olan prim ödemenizi 5975 güne tamamlamanız şartıyla, 20 yıllık sigortalılık sürenizi dolduracağınız 1 Aralık 2017’de emekli olabilirsiniz.